موضوعات
ضمیمه

تیتر یک

سرسفره امید‌

نویسنده: توماج جوانشیر/خبرنگار استان‌ها
این گزارش ویژه نوروز است. در آخرین شماره امسال می‌خواهیم هم از گذشته حرف بزنیم و هم از آینده...
1394/12/19
این گزارش ویژه نوروز است. در آخرین شماره امسال می‌خواهیم هم از گذشته حرف بزنیم و هم از آینده. هفت سین مهم را گلچین کرده‌ایم که درباره آن‌ها گزارشی بدهیم و ببینیم که چه گذشته و چه چشم‌انداز اقتصادی برای استان‌ها وجود دارد. دو تا از آن‌ها هم ویژه ایام نوروزند: سفره و ساخت وساز. در کل می‌خواهیم نمایی کلی از آن‌چه گذشت و آن‌چه خواهد آمد پیش رویتان قرار دهیم.

سفره  
نرخ تورم در ماه اول سال یعنی فروردین 15/5 درصد و تورم نقطه‌به‌نقطه 16/5 درصد شده بود. اولی در ماه قبل (بهمن) به 11/8 درصد و دومی به 8/9 درصد رسید. این نشان می‌دهد که هزینه‌های سفره خانوار به همین اندازه کمتر شده است. اما این نشان نمی‌دهد که سبد خانوار بزرگ‌تر یا درآمد آن بیشتر شده است.
دستمزد پایه امسال ۷۱۲ هزار تومان بود که چانه‌زنی‌ها در هفته اخیر خبر از تغییر مهمی در آن نمی‌دهند. دستمزد سال 95 ممکن است به 800 هزار تومان هم نرسد. سفره خانوارهای روستایی هم بزرگ‌تر نشده است هر چند تورم روستایی هم به همین نسبت پایین آمده است. خشکسالی و مسائل کشاورزی دست‌وبال آن‌ها را بسته است.  آشکارترشدن پیامدهای پسابرجام در سال جدید، نوید رونق صنعت و تجارت را در خود دارد. این موضوع برای خانوارهای شهری و روستایی اهمیت بسیاری دارد و آن‌ها را امیدوارتر می‌کند.  
کارگران در سال جدید می‌توانند اثری قاطع‌تر بر روندها داشته باشند، چیزی که تغییرات اقتصادی و سیاسی جدید زمینه‌اش را فراهم کرده است.

سرمایه‌گذاری
طرح‌ها و پروژه‌های استانی بسیاری در حال اجراست که بسیاری از آن‌ها تا پایان شهریور سال آینده به بهره‌برداری می‌رسند. واحدهای پتروشیمی که در استان‌های خراسان شمالی و رضوی و واحدهای تولیدی دیگر که در استان‌های مرکزی فعال می‌شوند، نتیجه شرایط جدید در سرمایه‌گذاری است. چشم امید بسیاری از شاخه‌های صنعتی به‌ویژه در غرب کشور به مذاکرات اقتصادی با کشورهای بزرگ اقتصادی و نتیجتاً حضور سرمایه‌های آن‌ها در این شاخه‌هاست. این امیدواری را قراردادها در بخش خودرو و صنایع خرد در استان‌های اصفهان، سیستان‌وبلوچستان و فارس بیشتر کرده است. از سوی دیگر، فعال‌ترشدن بخش خصوصی و امیدوارترشدن آن به حضوری قاطع‌تر در اقتصاد استان‌ها (هر چند هنوز با موانع زیادی روبه‌رو است ) باعث شده است که سرمایه‌گذاری‌ها در این بخش جدی‌تر دنبال شوند. سال آینده بدون شک سال بخش خصوصی است البته اگر خود آن‌ها هم به قدرت اثرگذاری و تصمیم‌گیری‌شان باور آورند.

سبز و سیاه
امسال نسبت به سال قبل از آن، برای محیط زیست و اقتصادِ آن سال بهتری بود اما نسبت به خودش هنوز بسیاری از مسائل زیست‌محیطی پابرجا هستند. هزینه‌هایی که طرح‌های زیست‌محیطی آسیب‌زا بر جا می‌گذارند، با هزینه لازم برای تکمیل بسیاری از پروژه‌های ناتمام برابری می‌کند. «ولی الله سیف» رئیس بانک مرکزی بر همین موضوع تأکید می‌کند و می‌گوید: «در تحقق تولید خالص داخلی به آثار تخریب جانبی محیط زیست توجه نشده است لذا برای ورود این پارامتر در تولید خالص داخلی، تولید خالص سبز یا حساب ملی سبز را بنیان گذاشتیم که از نتیجه آن تولید خالص بعد از لحاظ کردن آثار جانبی به دست می آید»؛ این یعنی لحاظ‌کردن هزینه‌های آسیب احتمالی به محیط زیست در هزینه‌های تولید. جدا از این، باید به قاچاق چوب در جنگل‌های شمال اشاره کرد که نه تنها به اقتصاد محلی صنوبرکاری آسیب می‌زند بلکه زیست‌بوم شمال کشور را نابود می‌کند. تلاش‌هایی برای تقویت اهرم‌های اجرایی صورت گرفته است که باید منتظر نتیجه این تلاش‌ها در سال آینده باشیم.  

سعی و تلاش
میزان مشارکت اقتصادی زنان در سال 94 ( بنا به گفته ‌ابوالحسن فیروزآبادی‌ قائم مقام وزیر کار) 12/3 درصد و میزان مشارکت اقتصادی مردان نزدیک به 65 درصد است. شرایط جدید اقتصادی و امکان پیوستن به بازارهای جهانی الزامات مهمی پیش می‌آورد. در شرایط جدید ضروری خواهد شد که از همه توان نیروی انسانی کشور استفاده شود تا از یک سو، عقب‌ماندگی‌ها جبران شود و از سوی دیگر توان رقابتی صنایع و کشاورزی کشور حفظ شود. نباید فراموش کنیم که تا زمانی که نیروی انسانی از نظر معیشتی تأمین نباشد و از حضور اجتماعی مؤثر خود مطمئن نشود، نمی‌تواند، آن‌طور که شایسته است، کارا و اثرگذار باشد. برای دستیابی به این هدف باید در دو زمینه شرایط حضور نیروی کار را فراهم کرد. اول برداشتن موانع پیش پای زنان برای حضور در بازار کار و دوم، ایجاد شرایط امن‌تر برای نیروی کار. اولی به تلاش برای برداشتن موانع فرهنگی و بوروکراتیک معطوف است و دومی به کاستن از قراردادهای سفیدامضا، قراردادهای موقت یا دارای شرایط خاص. رفع این‌ها امکان بیشتر و شرایط مناسب‌تری برای حضور نیروی کار در بازار فراهم می‌کند. در این مورد باید صبر کرد تا ببینیم سال آینده چه خبر خواهد شد.
 
ساخت‌وساز
همه چشم‌ها به بازار مسکن دوخته شده است. هفته‌ای نیست که کسی تکانی را در گوشه‌ای از این بازار نبیند و از آن حرف نزند. طبیعتاً مسأله صرفاً به خود بازار مسکن مربوط نیست. استدلال می‌شود که رونق بازار مسکن همان و رونق تولید سیمان و آجر، رونق اشتغال، بالارفتن مزدها و رونق کل بازار اقتصادی همان. این تصویر تا حد زیادی درست است، رکود در بازار مسکن و متعاقب آن در بازار ساخت‌وساز عملاً نه تنها کارخانه‌های سیمان لرستان و کرمانشاه را به تعطیلی کشاند بلکه باعث بیکارشدن بسیاری از کارگران بخش ساختمان شد، کارگرانی که در بخش‌های دیگر جایی برای خود پیدا نکردند. جدا از این به دلیل سرمایه‌گذاری گسترده مؤسسات و افراد خصوصی به‌ویژه بانک‌ها در این بخش، رونق آن می‌تواند جیب سرمایه‌داران خصوصی و بانک‌ها را پر کند.
به هر حال، «بهمن عبداللهی» رئیس اتاق تعاون ایران می‌گوید که «با توجه به رفع تحریم‌ها پیش‌بینی می‌شود سال 95 سال رونق بازار مسکن در کشور باشد». این، خبری است که بسیاری ازکارشناسان نیز آن را تأیید می‌کنند و امیدواریم همین اتفاق بیفتد.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code