موضوعات
قم

زیرساخت اندک ایمن سازی شهرک‌های صنعتی

نویسنده: زینب حیدری قم- خبرنگار
اواخر تیر امسال آتش‌سوزی سنگینی در یکی از واحدهای صنعتی شهرک شکوهیه قم رخ داد. این حادثه برای پنجمین بار در این شهرک رخ داده و آتش‌نشانان قم را راهی شهرک کرده بود...
1396/07/19
اواخر تیر امسال آتش‌سوزی سنگینی در یکی از واحدهای صنعتی شهرک شکوهیه قم رخ داد. این حادثه برای پنجمین بار در این شهرک رخ داده و آتش‌نشانان قم را راهی شهرک کرده بود، آن هم به این دلیل که امکانات آتش‌نشانی شهرک صنعتی شکوهیه محدود است.
به گفته مسئولان شرکت شهرک‌های صنعتی بیش از 1300 واحد صنعتی در این شهرک فعال هستند، اما فقط یک ایستگاه آتش‌نشانی آن هم با امکانات نیم‌بند در این شهرک مستقر است. شهرک شکوهیه در کیلومتر 12 جاده قدیم قم – تهران ساخته شده و وقتی آتش به جان واحدهای این شهرک می‌افتد خیل امکانات از قم راهی می‌شود برای آتشی که هر لحظه می‌تواند خسارت بیشتری به بار آورد و چه بسا تا رسیدن این امکانات دیگر جانی برای آن واحد تولیدی یا صنعتی نمانده باشد.

قانونی که رعایت نمی‌شود
رئیس تنها ایستگاه آتش‌نشانی شهرک صنعتی شکوهیه می‌گوید: برای همه کارگاه‌های کوچک و کارخانه‌ها مطابق ماده 47 فصل 5 مبارزه با حریق، نصب سیستم‌های ایمنی، حفاظتی و پیشگیری لازم‌الاجراست اما کارخانه‌ها این اقدام‌ها را انجام نمی‌دهند. «حسین قرنلی» می‌افزاید: ماده 5 قانون نظام مهندسی می‌گوید بهره‌بردار مکلف است سیستم‌های حفاظتی و ایمنی را اجرا کند. شرکت شهرک‌های صنعتی وقتی کارخانه‌ها، زمین یا سوله‌ها را واگذار می‌کند بی‌توجه به این موضوع است. واحدها هم بدون لحاظ سیستم‌های امنیتی کار خود را آغاز می‌کنند اما وقتی حادثه رخ دهد اما و اگرها آغاز می‌شود.
این آتش‌نشان با سابقه تأکید می‌کند: قدرت اجرایی مکلف کردن واحدها برای رعایت موارد ایمنی وجود ندارد. گرچه آتش‌نشانی این مسائل را پیگیری می‌کند، تا وقتی قدرت پیگیری و ضابط اجرایی نباشد کاری از پیش نمی‌رود.
قرنلی معتقد است اطفای حریق صنعتی متفاوت از اطفای حریق شهری است و امکانات خاص خود را می‌طلبد.

امکانات شهر در خارج شهر
«حمید کریمی» از آتش‌نشانان باسابقه شهر قم است که این روزها در کسوت سخنگوی سازمان آتش‌نشانی شهر فعالیت دارد. او بر این باور است: چرا کاری نمی‌کنیم که اتفاقی نیفتد؟ وقتی کارخانه‌دار کارش را در شهرک‌ها آغاز می‌کند لحظه‌به‌لحظه ساخت‌‌و‌سازها باید با حضور کارشناسان آتش‌نشانی و ایمن ساخته شوند. با این کار 50 درصد راه ایمنی طی می‌شود. وقتی هم سیستم اعلام و اطفا در کارخانه‌ها نصب شود کارگران هم اقدام‌های آموزشی در این زمینه را خواهند آموخت. در این صورت آمار حوادث در شهرک‌های صنعتی با کاهش چشمگیری مواجه خواهد شد.
وی می‌افزاید: اقدام‌های لازم برای پیشگیری، اعلام و اطفای حریق وقتی در کارخانه‌ها انجام نمی‌شود واحد صنعتی یا تولیدی‌ای که آتش می‌گیرد و اعلام کمک می‌کنند، علاوه بر خروج امکانات آتش‌نشانی شهر، به دلیل نوع خاص حریق صنعتی خسارت‌های سنگینی هم متوجه امکانات آتش‌نشانی می‌شود.
کریمی ضعف قانون برای برخورد جدی با واحدهای ناایمن را مورد توجه قرار می‌دهد و می‌گوید: واحدهای ناایمن باید در یک تصمیم و اراده جدی مسئولان استان ایمن‌سازی شوند. حداقل سیستم اعلام و ‌اطفا را نصب کنند و در صورت تخطی واحدها نسبت به پلمب آن‌ها اقدام شود. این موضوع با جان کارگران طرف است و نمی‌توان نسبت به این موضوع بی‌تفاوت بود.

مشکلات خروج نیروهای آتش‌نشان به خارج شهر
معاون خدمات شهری و امور اجتماعی شهردار هم در گفت‌و‌گو با همشهری می‌گوید: سازمان آتش‌نشانی محدوده خدمات مشخصی بر اساس اساسنامه دارد و در محدوده و حداکثر برای حریم شهر باید خدمات ایمنی و آتش‌نشانی بدهند. در واقع از پولی که مردم می‌دهند باید در شهر هزینه شود و نمی‌توانیم از بودجه شهر برای شهرهای تابعه هزینه کنیم.
«سیدامیر سامع» خروج نیروهای آتش‌نشانی از شهر را مسئولیت‌آور می‌داند و اضافه می‌کند: ممکن است در حین مأموریت برای نیروها اتفاقی بیفتد که مسئول مربوطه موظف به پاسخگویی است. این‌ها منهای خسارت‌های مادی است که متوجه امکانات می‌شود. از همین رو محدوده عملیاتی آتش‌نشانی را داخل شهر می‌گذاریم و بر اساس آن ایستگاه‌ها طراحی می‌شوند.
وی با تأکید بر این که هر آتش‌سوزی دوره طلایی حدود 4-5 دقیقه دارد و طولانی شدن این بازه زمانی تا اعزام نیروها تا حدودی کم‌اثر می‌شود، می‌گوید: گاهی شده در اتوبان حادثه‌ای رخ می‌دهد پس از اعلام و اعزام نیروها در نهایت می‌بینیم خودرو کامل سوخته است. در این موارد ممکن است مردم تصور کنند مقصر آتش‌نشانی است؛ از ‌همین ‌رو باید برای قسمت‌های مختلف استان پیش‌بینی‌های لازم صورت گیرد. این که تصور شود آتش‌نشانی شهر باید همه استان را پوشش دهد اشتباه است.
معاون شهردار قم اما اقدام‌های پیشگیرانه، آموزش و تجهیز واحدهای صنعتی را از مسائل جدی برای کاهش حوادث شهرک‌های صنعتی می‌داند و اظهار می‌کند: در حوزه پیشگیری، انبارها و کارخانه‌ها باید قوانین ایمنی در تهویه، چینش مواد، آموزش‌های انبارداری و سیستم‌های اعلام و اطفای حریق را رعایت کنند. در این زمینه آتش‌نشانی شهر آمادگی ارائه طرح‌های پیشگیرانه را دارد.
به اعتقاد وی اصل حوزه «ایمنی» مسأله پیشگیری و سپس آموزش است از همین رو سازمان آتش‌نشانی آمادگی آموزش به مهندسان و مجموعه فعالان شهرک‌های صنعتی را دارد.
سامع در مورد انتظار مجموعه خدمات شهری از واحدهای صنعتی می‌گوید: این که انتظار داریم شهرک‌های صنعتی سیستم آتش‌نشانی مجهز، تجهیزات فردی و ایمنی و مواد لازم را داشته باشند، در این صورت با ارائه راهکارها و آموزش‌ها از سوی سازمان آتش‌نشانی شهر قطعا میزان حوادث با کاهش چشمگیری مواجه خواهد شد.
معاون خدمات شهری و امور اجتماعی شهردار قم می‌افزاید: امکانات آتش‌نشانی شهرک صنعتی شکوهیه پاسخگو نیست، از این رو بعد از اعلام حریق، نیروهای آتش‌نشانی با تأخیر به محل حادثه می‎رسند. حتی در همان عملیات هم بخش زیادی از امکانات آتش‌‌نشانی شهر مصرف، فرسوده و گاهی از رده خارج می‌شود و جبران این خسارت هم باید از سوی نهادهای استان صورت گیرد.
وی به حمایت‌های بی‌دریغ سازمان آتش‌نشانی برای کمک به واحدهای صنعتی استان در شهرک‌ها اشاره می‌کند و می‌افزاید: اگرچه اعزام نیروهای آتش‌نشانی از سوی مدیریت بحران استان صورت می‌گیرد و در بسیاری از عملیات‌ها اگر آتش‌نشانی نبود کارخانه‌ها به صورت زنجیره‌ای درگیر می‌شدند، حقیقت این است که با توجه به فاصله شهرک‌ها از شهر نباید و نمی‌توان روی امکانات آتش‌نشانی شهر حساب کرد و این رویکرد کاملا اشتباه است.

حلقه ایمنی در شهرک‌‌های صنعتی
رئیس سازمان برنامه و بودجه استان هم آموزش و پیگیری را حلقه گم شده ایمنی شهرک‌های صنعتی می‌داند و می‌گوید: نبود رویکرد ایمن‌سازی کارخانه‌ها مشکل جدی شهرک‌های صنعتی است. اگر به مسائل پیشگیرانه به صورت جدی توجه شود قطعا می‌توان در کوتاه‌ترین زمان ممکن از گسترش حوادث آتش‌سوزی جلوگیری کرد.
«سیدحسن رضوی» می‌افزاید: در سال‌های اخیر به دلیل مشکلات مالی استان نتوانسته اعتبار لازم برای تأمین زیرساخت‌های ایمنی شهرک‌های صنعتی استان را تأمین کند اما بر این باور است که واحدهای صنعتی نیز باید برای جلوگیری از خسارت احتمالی در زمینه ایمنی ورود کنند و معطل کمک‌های دولتی نباشند. باور مسئولان و همه مردم در مواجهه با حوادثی همچون آتش بر این است که «حادثه خبر نمی‌کند». وقتی همه مسئولان و مدیران به این وجه اشتراک رسیده‌اند به نظر می‌رسد باید وارد عمل شد؛ چرا که امکانات آتش‌نشانی شهر قم با روند کنونی شهرک‌های صنعتی و حوادث احتمالی در شهر قطعا پاسخگو نخواهد بود. ایمنی مسأله‌ای حیاتی است که جان و مال مردم به آن وابسته است.
رئیس سازمان برنامه و بودجه استان می‌افزاید: در ایمنی بسیار ضعیف هستیم و اهمیت این موضوع بعد از حوادث مشخص می‌شود. حادثه که رخ دهد نمی‌توان دست روی دست گذاشت. حادثه خبر نمی‌کند و معطل تدابیر ما نمی‌شود از همین رو باید از اکنون به فکر راه چاره باشیم.
ضعف ایمنی در شهرک‌های صنعتی و دست‌دست کردن برای چاره‌اندیشی در این زمینه مسأله‌ای است که اگرچه یک سالی است صدای آژیر خطرش به صدا در آمده، هنوز خبری از اقدام عملی برای ایمن‌سازی شهرک‌ها نیست.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code