موضوعات
کردستان

حاشیه‌های پررنگ شهر

نویسنده: محمدتوفیق مشیرپناهی سنندج-خبرنگار
بافت‌های فرسوده و سکونتگاه‌های غیررسمی 2 معضلی هستند که سنندج با آن‌ها دست به گریبان است. از طرف دیگر هم ساخت‌وسازهای نیمه‌کاره و ناتمام مسکن مهر هم حکایتی دارد...
1396/07/20
بافت‌های فرسوده و سکونتگاه‌های غیررسمی 2 معضلی هستند که سنندج با آن‌ها دست به گریبان است. از طرف دیگر هم ساخت‌وسازهای نیمه‌کاره و ناتمام مسکن مهر هم حکایتی دارد.
بیشتر بافت‌ها و سکونتگاه‌های غیررسمی استان اعم از تأسیسات روبنایی، زیربنایی، ابنیه، خیابان‌ها و راه‌های دسترسی، دچار فرسودگی و ناکارآمدی است و ساکنان آن از مشکلات متعدد اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و کالبدی رنج می‌برند.
این سکونتگاه‌های غیررسمی بافت‌هایی هستند که بیشتر مهاجران روستایی را در خود جای داده‌اند و بدون مجوز و خارج از برنامه‌ریزی رسمی و توسعه کانون شهری (طرح‌های جامع و تفصیلی) در درون یا خارج از محدوده شهرهای استان به وجود آمده است.
غالب این سکونتگاه‌ها فاقد سند مالکیت هستند و از نظر ویژگی‌های کالبدی و برخورداری از ضمانت و زیرساخت‌های شهری، مشابه بافت‌های فرسوده، به‌شدت دچار کمبود هستند.
بر اساس قانون برنامه پنج‌ساله ششم (مصوب 1395/12/14 ) توسعه جمهوری اسلامی ایران، شورای عالی شهرسازی و معماری ایران مکلف‌ شده نسبت به احصای مناطق ویژه نیازمند بهسازی و نوسازی در بافت‌های فرسوده و دسته‌بندی طرح‌های واقع در این مناطق با اولویت طرح‌های دارای منافع عمومی و طرح‌های دارای مشارکت مردم و حمایت دولت اقدام کند.
 اما آیا استان و به ویژه سنندج تحت حمایت این قانون قرار گرفته است یا خیر، حکایتی است که نیاز به کارشناسی دارد.
سنندج به عنوان بزرگ ترین شهر کردستان بیشترین جمعیت حاشیه‌نشین استان را دارد که آمارها نشان دهنده سکونت54 درصدی مردم این شهر در مناطق حاشیه است. نمونه عینی این وضعیت را می‌توان درنواحی منفصل شهری نایسر، ننله، حسن‎آباد و گریزه مشاهده کرد. بعد از سنندج سقز با 40 درصد جمعیت حاشیه‌نشین دومین شهر استان است. شهرهای بانه، کامیاران و مریوان با حدود 20 درصد کمترین حاشیه‌نشینی در میان شهرهای استان را داراست.

8منطقه حاشیه نشین
نماینده مردم سنندج، کامیاران و دیواندره در مجلس شورای اسلامی می‌گوید: در حال حاضر 8 منطقه حاشیه‌نشین در سنندج داریم و با توجه به محدوده طرح جامع سنندج، 12 سکونتگاه غیررسمی وجود دارد که جمعیت زیادی از مردم مهاجر را در دل خود جای داده است.
«سیداحسن علوی» می‌افزاید: چون ایران روی کمربند آلپ هیمالیا واقع شده و احتمال وقوع زلزله زیاد است، استان هم از این امر مستثنی نیست و بر اثر کوچک‌ترین زمین‌لرزه، احتمال بروز خسارت در این مناطق بسیار بالاست.
وی به سطح بافت فرسوده کشور اشاره‌ می‌کند و می‌گوید: از سال 74 تاکنون از 73 هزار هکتار بافت فرسوده، کمتر از 10 درصد آن یعنی 7 هزار هکتار آن ترمیم‌شده که با این روند 50 سال طول می‌کشد تا بافت فرسوده بهسازی شود.
علوی می‌گوید: در 471 شهر بالای 12 هزار نفر جمعیت کشور، 73 هزار هکتار بافت فرسوده و 44‌هزار‌هکتار سکونتگاه غیر‌رسمی داریم که
 8/5 ‌میلیون نفر در بافت فرسوده و 5/ 5 میلیون نفر در سکونتگاه‌های غیررسمی زندگی می‌کنند.
وی ادامه می‌دهد: در 117 هزار هکتار بافت فرسوده و سکونتگاه غیررسمی 30 درصد جمعیت شهری زندگی می‌کنند که دربرگیرنده 20 درصد از بافت‌های شهری هستند.
این نماینده مجلس وضعیت استان و سنندج را در این زمینه بغرنج‌تر توصیف می‌کند و می‌گوید: در حال حاضر مشکلات سکونتگاه‌های غیررسمی بسیار اساسی است؛ به‌طوری که برای مثال در منطقه نایسر، جاده و معابر، برق و فاضلاب سه مشکل اصلی هستند.

مهاجران در راه شهرها
نماینده مردم سنندج، کامیاران و دیواندره در مجلس شورای اسلامی می‌گوید: مدت‌هاست که مردم روستا برای استفاده از امکانات بهتر و رفاه بیشتر به شهرها مهاجرت می‌کنند. علوی می‌افزاید: باید قبول کنیم علی‌رغم سرمایه‌گذاری‌های دولت در تمامی استان‌ها، نیاز‌های مردم در روستا‌ها برآورده نشده و ادامه تحصیل و حرکت به‌ سوی کسب درآمد بیشتر، روند مهاجرت از روستاها به شهرها را افزایش داده است.
وی گفت: روستاییانی که تا روزگاری نه‌چندان دور خود تولید‌‌‌‌‌‌کننده محصولات بودند اکنون نان و لبنیات خود را از شهر‌ها تهیه می‌کنند!

اجرای سیاست‌های غلط؛ عامل اصلی مهاجرت
این نماینده مجلس شورای اسلامی اجرای سیاست‌های غلط را عامل اصلی مهاجرت می‌داند و می‌گوید: مهاجرت بیشتر به شهرها سبب افزایش مشاغل کاذب شده و در شهرهای بزرگ مثل مراکز استان‌ها، مردم پایین‌دست که توانایی مالی چندانی ندارند در حاشیه شهرها و سکونتگاه‌های غیررسمی ساکن می‌شوند.
علوی ادامه می‌دهد: ارائه تسهیلات در روستاها از قبیل ایجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی به مقتضای تولیدات و دامپروری و استعدادهای خاص جوانان تحصیل‌کرده این بخش، هم تولیدات استان را بالا می‌برد و هم علاوه بر ایجاد اشتغال، منجر به مهاجرت معکوس می‌شود.

کیفیت مدیریت اجرایی
نماینده مردم سنندج، کامیاران و دیواندره، مدیریت اجرایی ضعیف را عامل توسعه‌‌نیافتگی سنندج عنوان می‌کند و می‌گوید: بی‌برنامگی در این شهر که مرکز ثقل استان است صحیح نیست و باید این شهر بر اساس توپوگرافی منطقه، نمونه کامل شهرسازی شود. علوی می‌افزاید: چون بافت شهر و سکونتگاه‌های رسمی از مقررات ملی ساختمان پیروی نمی‌کنند باید سازمان نظام‌ مهندسی به ساخت‌وساز شهر ورود کنند و منظره شهر را مطابق با استانداردهای ساخت‌وساز تغییر دهند.
وی همچنین خواستار تعامل دستگاه‌های اجرایی می‌شود و می‌افزاید: برای این که وضعیت از این بدتر نشود و حاشیه‌نشینی توسعه نیابد تمام دستگاه‌ها اعم از شهرداری، شورای اسلامی شهر و بخش انتظامی جلوی ساخت‌وساز غیرمجاز و بی‌رویه شهر را با هدف پیشگیری از شرایط نامساعد بگیرند.
این نماینده مجلس در خاتمه با اشاره به توسعه ناوگان مدرن شهری، کمبود پل‌های هوایی با پله‌برقی و نیز نبود پارکینگ طبقاتی را از دیگر مشکلات و نیازهای اصلی سنندج عنوان می‌کند و می‌گوید: فرهنگ‌سازی از همه این‌ها مهم‌تر است و کار فنی و تخصصی در همه حوزه‌ها باید توسعه یابد.

5_653415.jpg ورود دانشگاهیان و دانش‌پژوهان به حوزه شهرسازی
نماینده مردم سنندج، کامیاران و دیواندره با تأکید بر این‌که باید دانشگاهیان و دانش‌پژوهان به شهرسازی ورود کنند می‌گوید: دید فنی و شهرسازی علمی لازمه اصلی سنندج و استان است تا با فنون شهرسازی روز دنیا زیرساخت‌ها آماده شود.
«سیداحسن علوی» می‌افزاید: استانداری و شهرداری اعتبارات را بیشتر به سمت توسعه زیرساخت‌های شهری سوق دهند تا این امکان فراهم شود که زیرساخت‌های اصلی شهر از وضعیت فعلی خارج شود.
وی ادامه می‌دهد: در زمینه پل‌ها و تونل‌ها باید مشاوران دید فنی‌تری داشته باشند تا با توجه به محدودیت اعتبارات امسال بتوان هزینه کرد و تصمیمات عاقلانه‌ای برای پروژه‌های مهم و استراتژیک در نظر گرفت.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code