موضوعات
کردستان

توسعه تجارت خارجی استان، لنگ زیرساخت‌ها

نویسنده: کیوان قاسمی سنندج-خبرنگار همشهری
موضوع ایجاد منطقه آزاد تجاری در استان از مدت‌ها قبل در دستور کار دولت یازدهم قرار داشت، وجود ظرفیت‌های متعدد و مناسب برای تحقق این مهم در این استان و به ویژه شهرهای مرزی بانه و مریوان، مسئولان را به این نتیجه رساند...
1395/09/22
موضوع ایجاد منطقه آزاد تجاری در استان از مدت‌ها قبل در دستور کار دولت یازدهم قرار داشت، وجود ظرفیت‌های متعدد و مناسب برای تحقق این مهم در این استان و به ویژه شهرهای مرزی بانه و مریوان، مسئولان را به این نتیجه رساند که با راه‌اندازی این منطقه آزاد، زمینه شکوفایی هرچه بیشتر اقتصاد کردستان فراهم می‌شود . همراهی نکردن مجلس دهم با این لایحه سبب شد تا دولت آن را تا پایان عمر آن دوره از مجلس مسکوت بگذارد، با آغاز به کار مجلس جدید، دولت باز هم در تلاش است تا با رفع ایرادهای احتمالی لایحه پیشین خود، یک بار دیگر آن را به مجلس بفرستد و امیدوار است تا بهارستان نشینان دوره یازدهم سرانجام این ایده را به نتیجه برسانند.

مبارزه با قاچاق
 یک کارشناس اقتصادی در این زمینه اظهار می‌کند : در اقتصاد مرزی شهرهای بانه و مریوان اگر می‌خواهیم پایداری و ساماندهی تجارت رسمی را داشته باشیم، باید با پدیده قاچاق، مواجهه‌ای درست و اصولی انجام بدهیم. «سعید عزیزی» می‌افزاید: برای مقابله با این معضل، راهی وجود ندارد جز این‌که ابزارهایی که می‌توانند فضای اقتصاد و تجارت رسمی را فراهم کنند، شکل دهیم که یکی از آنها منطقه آزاد تجاری است. این کارشناس ادامه می‌دهد: این مساله به یک مطالبه جدی در میان مردم شهرهای بانه و مریوان تبدیل شده است و دولت برای استفاده از ظرفیت تجارت خارجی شکل گرفته در بانه و مریوان، باید روی قضیه منطقه آزاد تجاری و منطقه ویژه اقتصادی تمرکز داشته باشد.

نگاه جدی به ایجاد زیرساخت‌ها
عزیزی معتقد است: اگر زیرساخت‌های صحیح برای مناطق آزاد فراهم شود، می‌تواند آثار مثبتی در اقتصاد مرزی و توسعه تجارت خارجی استان داشته باشد و  در این زمینه برنامه اصولی و مدون و نگاه جدی به زیرساخت‌ها لازم است؛ البته در این حوزه نیازمند کار کارشناسی دقیق هستیم که بررسی شود آیا منطقه آزاد یک فرصت است یا می‌تواند یک تهدید هم باشد، اما به طور کلی اگر با برنامه و طرحی جامع، این منطقه شکل بگیرد، می‌تواند آثار مثبت خود را در اقتصاد این 2 شهر و به ویژه بانه که زیرساخت‌ها در آن آماده‌تر است، ایفا کند. وی بر این باور است که اگر نتوانیم زیرساخت‌های مورد نیاز منطقه آزاد تجاری را فراهم کنیم و این مساله تنها در قالب طرح بماند و قابلیت اجرایی نگیرد، اثرات تورمی بالایی در اقتصاد و به‌ویژه در افزایش نرخ زمین و مستغلات، مسکن و اجاره بهای مغازه‌ها به همراه خواهد داشت.
این کارشناس یادآور می‌شود : تردیدی وجود ندارد که ایجاد این منطقه آزاد تجاری از نظر روانی یک شرایط تورمی را ایجاد خواهد کرد و فضای عرضه و تقاضا در حوزه زمین دچار مشکل خواهد شد، ضمن آن که اکنون در اقتصاد مرزی به طور میانگین 50 هزار نفر از این طریق امرار معاش می‌کنند، بنابراین اجرای ناصحیح پروژه منطقه آزاد، محل ارتزاق آنها را با مشکل روبه‌رو خواهد کرد.

مشکل راه و جاده
عزیزی با بیان این‌که به طور طبیعی، اجرای طرح‌های بزرگ نیازمند فراهم آوردن زیرساخت‌ها است، می‌افزاید: در کردستان، مشکل اساسی ما در طرح ها، نبود زیرساخت‌هاست و در این رابطه راه و جاده یکی از مؤلفه‌های اصلی در سرعت دهی به منطقه آزاد به شمار می‌رود.
وی می‌گوید: در کنار آن احداث فرودگاه در بانه و مریوان بسیار مهم است، مؤلفه دیگر، شکل‌گیری بازار در این 2 شهر برای استفاده از شرایط منطقه آزاد است که این امر تا حدود زیادی صورت گرفته است، همچنین اثرگذاری دستگاه‌های خدمات رسان در حوزه صادرات، دیگر پارامتر در تسریع راه‌اندازی و اجرای منطقه آزاد تجاری است.  به عنوان نمونه گمرک، حمل و نقل و پایانه‌ها و بیمه باید نسبت به چابک سازی اقدام کنند تا شرایط ایجاد منطقه آزاد به بهترین شیوه شکل بگیرد.

ایجاد بازارهای جدید صادراتی
یکی دیگر از کارشناسان اقتصادی هم اظهار می‌کند: برخورداری از مناطق آزاد، طی چند سال گذشته به عنوان یک مطالبه اجتماعی و اقتصادی در منطقه ما مطرح بوده است، اما از نظر زیرساختی و علمی و اقتصادی ظرفیت‌هایی که باید از سوی دولت و بخش خصوصی در این زمینه فراهم شود، شکل نگرفته است. «رضا سرمدی» می‌گوید: بسترهای اصلی منطقه آزاد از جمله زیرساخت‌های ارتباطی، جاده، فرودگاه و ارتباطات ریلی باید از سوی دولت و بخش حاکمیتی فراهم شود، اما این بسترها با وجودتأکیدات چندساله و مجزا هیچ‌یک عملیاتی نشده است و وقتی این بسترها مهیا نباشد، نباید امیدواری زیادی برای به نتیجه رسیدن سریع این مساله داشت. وی اظهار می‌کند : مرز طولانی با عراق و اقلیم یک ظرفیت است که سبب شده زمینه تولید کالای صادراتی در مرز فراهم شود و به سادگی قابلیت صادرات به سایر نقاط جهان را داشته باشد. این کارشناس اظهار می‌کند : دنیای امروز به دنبال تصاحب بازار جدید صادراتی و توسعه بازارهای هدف است و در این زمینه کاهش هزینه حمل و نزدیکی به بازار، موضوع بسیار مهمی به شمار می‌رود.
وی با بیان این‌که مهم ترین دغدغه بیشتر کشورها، بازارهای جدید هدف صادراتی است، می‌گوید: هدف مناطق آزاد تجاری نیز همین موضوع با لحاظ کردن بسترهای توسعه ای و تولیدی و اقتصادی است که باید در منطقه صورت بگیرد.
سرمدی در ادامه به موضوع تولید در کردستان هم گریزی می‌زند و می‌گوید: وضع شاخص‌های تولیدی از نظر کمی و کیفی نامناسب و سبب فقدان انگیزه برای بخش خصوصی شده است. با وجود شعار حمایت از تولید در کردستان، این استان دچار آسیب بیشتری از این نظر شده است طوری که در اغلب شاخصه‌های صنعتی و تولیدی، در رده‌های آخر کشور قرار داریم.

   تاجران سنتی عمل می‌کنند
یک کارشناس اقتصادی می‌گوید: مشکل اکثریت واحدهای تولیدی راکد یا نیمه فعال، گردش مالی و تعریف بازارهای هدف صادراتی است که البته با مسائل مربوط به حوزه  ارتباطات بین المللی گره خورده است.
«رضا سرمدی» تصریح می‌کند : تجارت محصول نهایی استفاده از منطقه آزاد تجاری است، اما نکته مهم این‌که تجار منطقه ما با تعریف علمی تاجر نیستند، بلکه بیشتر به صورت سنتی و به شیوه گذشته عمل می‌کنند. در تجارت واقعی باید ارتباط منطقی بین تولید و تجارت و صادرات وجود داشته باشد و بازخوردی از بازارهای هدف گرفته و به بخش تولید منتقل شود تا تولید خود را متناسب با بازار آماده کند، اما این یک حلقه ارتباطی مفقود است.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code