موضوعات
کیش

طرح گردشگری سلامت بدون كمك وزارت بهداشت، نتیجه نمی‌دهد

نویسنده:
هزینه سلامت را ما نمی‌توانیم از داخل مناطق آزاد بدهیم چرا که این هزینه از هزینه‌های آموزش و پرورش نیز بالاتر است...
1394/06/25
هزینه سلامت را ما نمی‌توانیم از داخل مناطق آزاد بدهیم چرا که این هزینه از هزینه‌های آموزش و پرورش نیز بالاتر است. این چیزی نیست که بتوانیم از درآمدهای مناطق آزاد تامین کنیم. مناطق آزاد در این راه کمک کننده هستند اما بودجه اصلی در اختیار وزارت بهداشت است.
طبق گفته «اکبر‌ترکان» دبیر شورای عالی مناطق آزاد؛ مناطق آزاد می‌توانند با پیروی از الگوها و شیوه‌های جدید به پایلوت توسعه کشور در ایران 1404 تبدیل شوند. حال این‌که از موضوعاتی که از ابتدای دولت یازدهم در مناطق آزاد پیگیری می‌شود، بحث توسعه سلامت و بهداشت در مناطق آزاد است که این 2موضوع در 2محور پاسخ به نیاز جوامع محلی به بحث بهداشت و درمان و همچنین در بعد دیگر راه‌اندازی و توسعه گردشگری سلامت دنبال می‌شود. به همین منظور شورای راهبردی گردشگری مناطق آزاد کشور در دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد تشکیل شده و جلساتی در این شورا برگزار شده است.
بی‌توجهی و کمبود اعتبارات و اقدامات در دوره‌های گذشته باعث شده تا روند فعالیت‌های این حوزه با کندی پیش رود کما این‌که سرانه بهداشت و درمان در مناطق آزاد با توجه به زیرساخت‌ها و امکانات فعلی پاسخگوی نیاز جوامع محلی نیست. «اکبر‌ترکان» مشاور رییس جمهور و دبیر شورایعالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی در گفت‌وگو با ایلنا می‌گوید: باید مبنای توسعه را در مناطق آزاد را همگام با توسعه جوامع محلی و به‌صورت موازی جلو ببریم. در ادامه گفت‌وگوی ایلنا با دبیر شورای عالی مناطق آزاد آمده است:
  • عامل انسانی تا چه حد در رسیدن به مأموریت و اهداف تعیین شده برای مناطق آزاد می‌تواند مؤثر باشد؟
مناطق آزاد ایران قرار است الگوی توسعه ایران 1404 باشند. الگو شدن این مناطق مستلزم توسعه جوامع محلی است. تصور این‌که توسعه را به دست بیاوریم ولی جامعه محلی در آن مشارکت نداشته باشد، تصور غلطی است. قاعدتاً رشد و توسعه هر منطقه ای متناسب با توسعه جامعه محلی آن است پس بنابراین می‌توان با درون زایی توسعه ظرفیت‌های محلی هر منطقه را مبنای توسعه قرار دهیم.
این توسعه یافتگی در جوامع محلی می‌تواند توسعه یافتگی در حوزه اقتصاد و کسب و کار، تغییر در سبک زندگی و افزایش سلامت یکی از مهم‌ترین شاخص‌های توسعه است. وقتی صحبت از توسعه می‌کنیم یعنی «توسعه ظرفیت‌های موجود». اگر در یک منطقه ای هیچ استعدادی وجود نداشته باشد، توسعه ظرفیت‌های موجود معنایی ندارد. معنای لغوی توسعه شکفته شدن تدریجی گل است. ما به دنبال توسعه یا شکوفایی استعدادهای درونی هر منطقه هستیم که البته اقتضائات هر کدام از آنها با هم متفاوت است. شکوفایی در هر منطقه ای که دارای اقلیم جنگل، ساحل یا کوهستان متفاوت است. این تفاوت اقلیم‌ها روی گویش، آداب و رسوم، سبک زندگی، اخلاق، سنت‌ها و فرهنگ تاثیرگذار است. خلق استعدادهای ناشی از توسعه نیست حتی عملی هم نمی‌شود پس باید استعداد و ظرفیتی وجود داشته باشد تا توسعه اتفاق بیافتد.
یکی از آسیب شناسی‌هایی که در ابتدای ورود دولت یازدهم به مناطق آزاد اتفاق افتاد، توجه به ابعاد توسعه نیافته در این مناطق بود. همه ابعاد توسعه ای در مناطق آزاد با هم پیش نرفته است. اگر در منطقه ای به سمت صنعت و تکمیل زیرساخت‌های می‌رویم باید به سمت مسائل فرهنگی و اجتماعی نیز حرکت کنیم.
مناطق آزاد پیش از این به وضعیت آموزش و پرورش و آموزش عالی توجه چندانی نداشتند و ایجاد معاونت فرهنگی و اجتماعی به خاطر رفع این نقیصه بود و تأسیس معاونت فرهنگی در دبیرخانه شورا برای پیگیری و ساماندهی به موضوعاتی از قبیل آموزش و پرورش، آموزش عالی، برنامه‌های فرهنگی و هنری، توسعه بهداشت و درمان در دستور کار قرار گرفت.
در حوزه سلامت و سایر حوزه‌ها هم هر کدام از دستگاه‌ها مسئولیت تعریف شده ای را دارند ولی فقط نظاره کردن کار ما نیست. این حوزه‌ها نیاز به نظارت و مراقبت دارند. اعتقاد نداریم که بگوییم همه دستگاه‌ها از مناطق آزاد بروند و فقط منطقه آزاد مسئول همه حوزه‌ها باشد. مناطق آزاد جایگزین هیچ یک از دستگاه‌ها نیست بلکه آنها بر ظرفیت دستگاه‌ها در مناطق نظارت می‌کنند.
مدیران آموزش و پرورش و مدیران سلامت و بهداشت مثل مدیران صنعت، راه و ترابری و سایر دستگاه‌ها بر اساس ماده 112 برنامه پنجم باید با پیشنهاد مدیرعامل منطقه آزاد به دستگاه‌ها و یا پیشنهاد فردی از سوی آنان به مدیرعامل منطقه آزاد منصوب شوند اما نظارت و مراقبت مناطق آزاد بر روند فعالیت آنان در دستور کار قرار دارد. در این خصوص بعضی وزرای محترم و مسئولان اجرایی کشور کم لطفی می‌کنند و به قانون عمل نکرده‌اند.
  • با توجه به تغییر در شرایط سیاسی کشور و احتمال ورود ایران به دوره پساتحریم؛ از آنجایی که بحث گردشگری سلامت هم در برنامه‌های مناطق آزاد گنجانده شده است؛ سرمایه‌گذاری در حوزه بهداشت و درمان را در مناطق آزاد چگونه ارزیابی می‌کنید؟
در این سؤال 2 محور اصلی مورد بحث است. یکی این‌که ما چه می‌توانیم بکنیم برای خدمت رسانی به اهالی مناطق آزاد و یکی دیگر این‌که چگونه می‌توانیم از قابلیت‌های مناطق آزاد برای ایجاد کسب و کارهای مرتبط با سلامت استفاده کنیم.
اینکه خدمت‌رسانی برای اهالی مناطق آزاد در حوزه سلامت باید مسیری را برویم که بر اساس توافق با آموزش و پرورش در پیش گرفته ایم. یعنی فکر می‌کنیم اگر آموزش و پرورش مدارس نمونه ایران 1404 را معرفی کند، باید آنها را بتواند در مناطق آزاد پیاده‌سازی کند تا در کل کشور آن را تعمیم دهد. قرار است آموزش و پرورش به هر میزانی که در مناطق آزاد سرمایه‌گذاری کرده منطقه آزاد نیز به همان اندازه سرمایه بگذارد.
در حوزه سلامت نیز کوشش می‌کنیم با متقاعد کردن وزارت بهداشت نمونه توسعه یافته این بخش در خدمت رسانی به مردم را در مناطق آزاد اجرایی کند.
اما در حوزه کسب و کار در حوزه سلامت نیز باید گفت ظرفیت‌های مؤثر در کشور داریم که این ظرفیت می‌تواند به صادرات خدمات بهداشت و درمان منجر شود، همان‌گونه که در حوزه مهندسی، نیروی متخصص و امکانات و پیمانکار را می‌توانیم صادر کنیم باید در حوزه سلامت هم این اتفاق رخ دهد.
از طرف دیگر کشورهای همسایه ما نیازمند این خدمات هستند و اگر مناطق آزاد بتوانند بازارهای آنان را فراهم کنند آنها خودشان به سمت بازارهای ما خواهند آمد.
  • می توان گردشگری سلامت را نیز در همین بخش تعریف کرد؟
دقیقا همنیطور است. هدف گردشگری سلامت این است که بازارهای هدفی که شناسایی شدند و به تقاضا نیاز دارند را به سمت خود جذب کند.
در این راه نیازمند همکاری وزارت بهداشت هستیم. اگر وزارتخانه ای که متولی این امر است؛ بودجه در اختیار اوست و کلیه تصمیمات در این حوزه در آنجا اجرایی می‌شود؛ همراهی نکند نتیجه ای نخواهد داشت. چون هزینه سلامت را ما نمی‌توانیم از داخل مناطق آزاد بدهیم چرا که این هزینه از هزینه‌های آموزش و پرورش نیز بالاتر است. این چیزی نیست که بتوانیم از درآمدهای مناطق آزاد تامین کنیم. مناطق آزاد در این راه کمک کننده هستنداما بودجه اصلی در اختیار وزارت بهداشت است.
  • نظر شما در باره بحثی كه از گذشته وجود داشته مبنی بر این‌که بخشی از بودجه مناطق آزاد صرف کمک به مناطق همجوار می‌شد،‌ چیست؟ تلاش ما براین است که اصلی‌ترین تمرکز را در داخل منطقه خرج کنیم. نمی‌گویم همه بودجه را در داخل منطقه خرج کنیم و به نواحی همجوار کمک نکنیم اما وقتی خود منطقه آزاد در هزینه‌های خودش در زحمت است، چگونه می‌تواند به مناطق هم‌جوار کمک کند‌؟
البته این موضوع منطقه به منطقه فرق می‌کند. جزیره کیش منطقه همجوار ندارد اما برخی روستاهای جزیره قشم خارج از محدوده منطقه آزاد هستند و یا عمده جمعیت در چابهار در شهر چابهار قرار دارند و خدمت رسانی در حوزه بهداشت و درمان از سوی این مناطق انجام می‌شود.
پس بنابراین به جای این‌که خدمات درمانی و ساخت بیمارستان در داخل منطقه انجام شود؛ به‌طور مثال در چابهار این خدمات به خارج از محدوده منطقه آزاد برده شده و خدمات بهداشتی و درمانی به همه اهالی داده می‌شود. در منطقه آزاد اروند بیمارستان‌ها در داخل شهرهای‌ آبادان و خرمشهر قرار دارند که طبیعتا منطقه آزاد در این حوزه به این بخش کمک می‌کند و اعتبارات خوبی برای تجهیز بیمارستان‌ها و توسعه خدمات سلامت پیش بینی کرده است.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code