موضوعات
گلستان

گنبد قابوس؛ مبنای تصمیمات مدیریت شهر گنبد

نویسنده: ستاره حجتی خبرنگار -گرگان
«جاوید ایمانیان» مدیر پایگاه جهانی گنبد قابوس است. بنایی كه شكوهش توانست الهام بخش خلق آثار بی‌شماری در معماری معاصر ایران، به ویژه آثار «هوشنگ سیحون»(معمار برجسته ایرانی) باشد. بعد از ثبت جهانی اثر در ابتدای دهه 90 شمسی، برنامه ها برای حفاظت و اجرای طرحی با عنوان پلان مدیریت گنبد قابوس با شتابی در خور این اثر جهانی آغاز شد. ایمانیان در گفت‌وگو با همشهری، از مرمت گنبد قابوس و اقدام های پیش رو برای بهبود وضعیت این اثر جهانی گلستان می گوید....
1396/05/22
«جاوید ایمانیان» مدیر پایگاه جهانی گنبد قابوس است. بنایی كه شكوهش توانست الهام بخش خلق آثار بی‌شماری در معماری معاصر ایران، به ویژه آثار «هوشنگ سیحون»(معمار برجسته ایرانی) باشد. بعد از ثبت جهانی اثر در ابتدای دهه 90 شمسی، برنامه ها برای حفاظت و اجرای طرحی با عنوان پلان مدیریت گنبد قابوس با شتابی در خور این اثر جهانی آغاز شد. ایمانیان در گفت‌وگو با همشهری، از مرمت گنبد قابوس و اقدام های پیش رو برای بهبود وضعیت این اثر جهانی گلستان می گوید.
بعد از گذشت بیش از10 سال یك بار دیگر داربست‌ها اطراف گنبد قابوس دیده شد. مرمت در چه بخش هایی از بنا انجام می شود؟
رفع خطر از گنبد بنا بعد از نصب داربست ها انجام می شود. بعد از مرمت هایی كه سال 85 انجام شد این بنا مشكلاتی مانند رویش گیاهان، گلسنگ ها، جابه جا شدن آجرها و از بین رفتن بندكشی‌ها دارد. عوامل طبیعی، محیطی و شیمیایی بر جداره خارجی گنبد آسیب وارد كرده است و اکنون فقط این بخش نیاز به مرمت دارد. بنابراین هر چند سال یك بار نیاز به مرمت هایی اضطراری وجود دارد. اما اقدامی كه به شكل ویژه امسال انجام شد این بود كه به جای اجاره داربست، آنها را خریداری كردیم. در سال 85 هزینه بسیار زیادی برای اجاره داربست ها متحمل شده بودیم. با خرید این ادوات امیدواریم بتوانیم هر چند سال یك بار مرمت مستمر را در گنبد بنا انجام دهیم.
  • پس از انجام این عملیات آیا به یونسكو هم گزارش می دهید؟
روزانه گزارش های مرمتی ما ثبت می شود و بعد در پایان طرح، مستند سازی می شود. اقدام های انجام شده بر بنا و مطالعات صورت گرفته در بازه های زمانی كوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت جمع‌آوری شده است که در قالب گزارشی در حال تهیه و تنظیم است. بخشی از این گزارش ها می تواند به یونسكو هم ارسال شود. ضمن اینكه خود یونسكو در مورد برنامه های حفاظتی و مدیریتی كه پایگاه اعلام كرده است، پایش هایی را انجام خواهد داد. برای یونسكو این موضوع اهمیت دارد كه آیا اقدام های انجام شده كارشناسی و علمی است یا خیر.
  • یونسكو اعتبارات جهانی به گنبدقابوس یا دیگر بناهای ثبت شده جهانی اختصاص می هد؟
تخصیص اعتبارات از سوی یونسكو بسیار به سختی انجام می شود. شاید بتوانیم بگوییم كه ارگ بم تنها مجموعه ای در ایران بود كه اعتبارات جهانی به كمك آن آمد. آن هم به دلیل اینكه حادثه ای مانند زلزله مهیب بم آن را نابود كرد. در موارد خاصی مانند بم این اتفاق می افتد. اما اگر برنامه های خاصی را  تنظیم كنیم و برای این سازمان ارسال كنیم كه به واسطه آن«  ایكوموس» متقاعد شود كه این سایت به تجهیزات یا امكانات خاصی نیاز دارد، ممكن است به آن كمك جهانی شود. اما فرایند بسیار طولانی دارد و در حقیقت هیچ كشوری بر كمك های مالی یونسكو برای مرمت بناهای ثبت جهانی خود حساب نمی كند. طبیعی هم هست چون شما كافی است جست‌وجو كنیدو ببینید که در سراسر جهان چند اثر ثبت شده وجود دارد. كمك یونسكو فقط مالی نیست. ممكن است بتوان از دوره های آموزشی یا توان كارشناسی ای كه در اختیار قرار می دهد استفاده كرد. این اتفاق در گرو ارتباط با سایر پایگاه های كشور و بعد خود این سازمان بین المللی است. یونسكو به مباحث اجتماعی و شهری توجه زیادی می‌كند. این سازمان جهانی به صراحت اعلام كرده است كه تمام طرح های شهری یا روستایی كه قرار است در پیرامون یك سایت جهانی تعریف شود، باید بر اساس طرح پلان مدیریتی اثر جهانی باشد. یعنی در مورد گنبد قابوس هم همه طرح‌های شهری باید بر اساس پلان مدیریتی این اثر باشد. اما متاسفانه این اتفاق رخ نمی دهد.
  • نگرش مدیران شهری در مورد این موضوع چیست؟
نگرش مدیران شهری طی مدت فعالیت ما، بسیار تغییر كرده است. تقریباً حدود 10 ماه است كه به تدریح مشغول پیشبرد برنامه های پلان مدیریت گنبد قابوس هستیم. مهم ترین بخش این طرح، نشست هایی با مدیران دولتی، تشكل‌های تاثیر گذار و خبرنگاران است. در نهایت همه برنامه های ما به شورای اداری گنبد می رود. تمام دستگاه‌های مرتبط در شورای اداری از سوی فرماندار در جریان شرح وظایف خود قرار می گیرند. چشم اندازی برای گنبد قابوس و شهر گنبد به واسطه این بنا دیده شده است. مطابق این اهداف، هم نقش شهروندان و هم مسئولان دولتی دیده شده است. گام برداشتن هماهنگ این 2 بخش در كنار یكدیگر ما را به چشم انداز مورد نظر می رساند. موضوع این است كه چون پلان مدیریتی سایت های جهانی 6 ساله تعریف می شود، اگر نتوانیم در این زمان به برنامه ها دست پیدا كنیم باید دوباره در برنامه 6 سال آینده، همین روند را به صورت تكراری انجام
دهیم.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code