موضوعات
گلستان

قصه پر غصه کمبود کتابخانه در گنبدکاووس

نویسنده:
در حالی که هر روز از گوشه و کنار جهان به ویژه کشورهای توسعه‌یافته، اخبار و تصاویری از صف‌های طولانی مقابل کتابخانه‌های عمومی یا حضور گسترده در این مکان‌ها یا سرانه بالای کتاب و مطالعه شهروندان آنان دیده و شنیده می‌شود، این وضعیت در گنبدکاووس، فرسنگ‌ها از نقطه مطلوب فاصله دارد....
1396/09/07
در حالی که هر روز از گوشه و کنار جهان به ویژه کشورهای توسعه‌یافته، اخبار و تصاویری از صف‌های طولانی مقابل کتابخانه‌های عمومی یا حضور گسترده در این مکان‌ها یا سرانه بالای کتاب و مطالعه شهروندان آنان دیده و شنیده می‌شود، این وضعیت در گنبدکاووس، فرسنگ‌ها از نقطه مطلوب فاصله دارد.
به گزارش ایرنا، در این شهرستان که براساس سرشماری سال 95 جمعیت آن از برخی مراکز استان‌ها مثل بجنورد، سمنان، شهرکرد و بوشهر یا برخی شهرستان‌های هم‌تراز خود مثل شاهرود و سبزوار بیشتر است، فقط 3 کتابخانه عمومی شهری و یک کتابخانه روستایی که متعلق به نهاد کتابخانه‌های عمومی است، فعالیت دارد.
امروز در گنبدکاووس و به غیر از این 4 کتابخانه عمومی که مجموعاً حدود 2400 مترمربع زیربنا و 50 هزار جلد کتاب دارند نه فقط خبری از ساخت یا راه‌اندازی کتابخانه جدید نیست، از چند سال پیش که 2 کتابخانه عمومی متعلق به مصلای نمازجمعه و مسجد قائمیه این شهر تعطیل شدند، تلاش برای بازگشایی مجدد این 2 کتابخانه نیز بی‌نتیجه مانده است.
با تعطیلی کتابخانه‌های مذکور که حدود 20 هزار جلد کتاب داشتند، عملاً راه دسترسی به کتاب‌های این 2 کتابخانه برای مردم بسته شد و براساس شواهد موجود، کتاب‌ها در گوشه‌ای از مصلی و مسجد خاک می‌خورند.
اگرچه فعالیت 2 کتابخانه مشارکتی در جمعیت هلال احمر و اداره زندان گنبدکاووس با سرجمع تقریبی 8 هزار جلد کتاب، تا حدودی التیام‌بخش کمبودهای بخش کتاب و فضای کتابخانه‌ای در این شهرستان است، وضعیت فعلی رضایت‌بخش نیست.

توزیع نامناسب کتابخانه‌ها در استان
رئیس اداره کتابخانه‌های عمومی گنبدکاووس با تأیید وجود برخی کمبودها در حوزه کتاب و فضای کتابخانه‌ای، گفت: کمبود کتاب و فضای کتابخانه‌ای و توزیع نامناسب آن از عوامل اصلی کم‌رغبتی شهروندان برای عضویت در کتابخانه‌های عمومی است. «زهرا نقی‌نسب» افزود: هم‌اکنون 4 کتابخانه عمومی این شهرستان در مجموع ۳۶۰۶ عضو فعال دارد که معادل 1/03 درصد جمعیت گنبدکاووس است.
وی اضافه کرد: به دلیل وسعت 5072 کیلومتری گنبدکاووس و نیز دوری راه و مشکلات ایاب و ذهاب، میل و رغبت مردم به منظور مراجعه به کتابخانه و عضو شدن در آن به ویژه برای قشر بانوان پایین است.

550 متر فضای کتابخانه‌ای برای بانوان
نقی‌نسب با اشاره به اختصاص فضای 550 مترمربعی برای مطالعه بانوان گنبدی که 23 درصد کل فضای کتابخانه‌های عمومی این شهرستان است، افزود: کمبود فضای کتابخانه‌ای برای این قشر که 50 درصد جمعیت را تشکیل می‌دهند، مشهود است. رئیس اداره کتابخانه‌های عمومی گنبدکاووس، تعطیلی 2 کتابخانه مصلی امام جعفر صادق(ع) و مسجد قائمیه را از دیگر مشکلات نهاد کتابخانه‌های عمومی این شهرستان دانست و یادآور شد: تعطیلی این 2 کتابخانه که حدود 20 هزار جلد کتاب داشتند، مشکلات این نهاد را مضاعف کرد.  وی گفت: نهاد کتابخانه‌های عمومی تفاهم‌نامه یا قراردادی با متولیان این 2 نهاد (مسجد و مصلی) نداشت و تلاش‌ها و رایزنی‌ها برای بازگشایی این کتابخانه‌ها تاکنون بی‌نتیجه بوده است.
نقی‌نسب، افزایش سرانه کتاب از 22 جلد به ازای هر 100 نفر فعلی به 32 جلد، افزایش تعداد اعضای فعال کتابخانه از 1/8 درصد جمعیت فعلی به 2/5 درصد و افزایش فضای مطالعاتی موجود به ازای هر 100 نفر از 68 سانتی‌مترمربع به 90 سانتی‌مترمربع را از مهم‌ترین برنامه‌های توسعه‌ای انجمن کتابخانه‌های عمومی گنبدکاووس تا سال 1399 برشمرد.

فاصله با استانداردها
در همین زمینه، چندی پیش معاون سیاسی و اجتماعی فرماندار ویژه گنبدکاووس در جلسه انجمن کتابخانه‌های این شهرستان با ابراز گله‌مندی از وضعیت نامناسب و کمبود شدید فضای کتابخانه‌های عمومی گفت: براساس استاندارد جهانی به ازای هر هزار نفر 28 مترمربع فضای کتابخانه‌ای باید وجود داشته باشد، در حالی که در گنبدکاووس با 350 هزار نفر جمعیت فقط با 3328 مترمربع فضای کتابخانه‌ای، 76 درصد کسری دارد.
«فرهاد شیبک» افزود: در زمینه سرانه کتاب نیز در حالی که به ازای هر نفر در جهان 1/5 تا 2/5 جلد کتاب وجود دارد، این رقم در گنبدکاووس 0/17 جلد کتاب برای هر نفر است که این آمار زیبنده این شهرستان تاریخی با غنای فرهنگی بالا نیست.
وی بابیان این که گنبد از لحاظ جمعیت سی‌وششمین شهرستان بزرگ کشور است و از برخی مراکز استان‌ها مثل بجنورد، سمنان و بوشهر و شهرکرد و برخی شهرستان‌ها مانند شاهرود و سبزوار بیشتر جمعیت دارد، اظهار کرد: در مقایسه بین فضای کتابخانه‌ای این شهرستان با دیگر شهرستان‌های هم‌تراز، فرسنگ‌ها فاصله وجود دارد. شیبک اضافه کرد: امروز بسیاری از روستاهای بزرگ گنبدکاووس مانند آق‌آباد و آق‌قایه و حتی برخی محلات این شهر مانند سیدآباد و یادبود و شهرک‌های فرهنگیان و بهارستان از نعمت داشتن کتابخانه عمومی محروم هستند و پراکندگی کتابخانه‌های عمومی فعلی در این شهر نیز خوب نیست.

نیاز به ساخت یک کتابخانه جامع
تنوع اقوام و مذاهب با فرهنگ‌های متنوع یکی دیگر از شاخص‌های گنبدکاووس است که نیاز این شهرستان را حداقل به احداث چند باب کتابخانه جدید و همچنین بازگشایی مجدد 2 کتابخانه تعطیل‌شده دوچندان کرده است. در همین زمینه معاون استاندار گلستان و فرماندار ویژه گنبدکاووس نیز معتقد است این شهرستان بزرگ با جمعیت تقریبی 350 هزار نفری، نیاز به احداث یک کتابخانه عمومی جامع دارد و نهاد کتابخانه‌های عمومی باید در این زمینه اقدام کند.
«عبدالقدیر کریمی» وضعیت چند کتابخانه عمومی و قدیمی گنبدکاووس را مناسب و در خور مردم بافرهنگ این شهرستان نمی‌داند و می‌گوید: انجام اقدامات توسعه‌ای برای رفع کمبود فضای کتابخانه‌ای در گنبدکاووس ضروری است. وی افزود: ساخت یک کتابخانه عمومی بزرگ و جامع مطالبه جدی و به‌حق مردم این دیار است که بایستی مورد توجه نهاد کتابخانه‌های عمومی استان و کشور قرار گیرد. کریمی از آمادگی گنبدکاووس برای اهدای زمین به منظور ساخت کتابخانه جامع در این شهر خبر داد و اضافه کرد: نهاد کتابخانه‌های عمومی باید پیگیر اختصاص یک ردیف اعتباری ویژه برای تحقق این مطالبه مردم شهرستان باشد. وی تصریح کرد: علاوه بر پیگیری ساخت کتابخانه عمومی جامع شهر گنبدکاووس، کمیته‌ای نیز برای بررسی و شناسایی فضاهای مناسب برای راه‌اندازی کتابخانه عمومی در محلات مختلف این شهر توسط فرمانداری ویژه با مشارکت دیگر ادارات و نهادها، اعضای انجمن و خیران تشکیل می‌شود.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code